✅ نشر اکاذیب در اینترنت چه مجازاتی دارد؟
(بررسی جرم انتشار اخبار دروغ در فضای مجازی طبق قانون ایران)
🔷 مقدمه
با گسترش شبکههای اجتماعی، بسیاری از افراد بدون توجه به صحت اطلاعات، اقدام به انتشار اخبار، شایعات یا مطالب دروغ در فضای مجازی میکنند.
این عمل که در قانون با عنوان «نشر اکاذیب» شناخته میشود، میتواند آثار جدی برای اشخاص، نهادها یا اعتبار عمومی داشته باشد.
قانون ایران برای آن مجازات کیفری مشخصی تعیین کرده است.
🔹 نشر اکاذیب یعنی چه؟
📌 نشر اکاذیب به معنای انتشار مطالب دروغین به قصد تشویش اذهان عمومی، ضرر به دیگری، یا تخریب اعتبار اشخاص یا نهادها است.
📌 این انتشار ممکن است از طریق:
- انتشار پست یا استوری در اینستاگرام
- ارسال پیام در گروههای واتساپ یا تلگرام
- درج مطالب در وبسایتها، فرومها یا صفحات خبری جعلی باشد.
🔹 تفاوت نشر اکاذیب با افترا و توهین
|
موضوع |
تعریف |
نکته کلیدی |
| توهین | بیاحترامی یا فحاشی | ممکن است حقیقت داشته باشد |
| افترا | نسبت دادن دروغ جرم به دیگری | حتماً باید دروغ باشد |
| نشر اکاذیب | انتشار خبر یا مطلب دروغ با قصد ضرر | لازم نیست جرم نسبت داده شود |
📌 بنابراین اگر کسی خبر یا مطلب دروغی را درباره شخصی منتشر کند که باعث لطمه به آبرو یا آرامش روانی او شود، مرتکب نشر اکاذیب شده است.
🔹 ماده قانونی مرتبط
📜 ماده ۶۹۸ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات):
«هرکس بهقصد اضرار به غیر یا تشویش اذهان عمومی، اکاذیبی را اظهار کند یا با همان مقاصد آنها را منتشر نماید، به حبس از دو ماه تا دو سال یا جزای نقدی تا ۴۰ میلیون ریال محکوم میشود.»
📌 مهمترین شرط: قصد آسیب یا تشویش اذهان عمومی
درباره موضوع فروش فالوور در اینستاگرام بیشتر بخوانید.
🔹 نشر اکاذیب در فضای مجازی
در فضای مجازی، قانون جرایم رایانهای نیز قابل استناد است:
📜 ماده ۱۸ قانون جرایم رایانهای:
«هرکس با انتشار اکاذیب از طریق سامانههای رایانهای به قصد ضرر به غیر یا تشویش اذهان عمومی اقدام کند، به حبس تا دو سال یا جزای نقدی یا هر دو محکوم میشود.»
📌 حتی بازنشر یک مطلب دروغ نیز میتواند مشمول این ماده شود.
🔹 مثالهای رایج
- انتشار شایعه در مورد فساد یا ارتباطات خاص یک فرد یا مقام
- درج اخبار دروغ درباره بیماری، مرگ، طلاق یا رسوایی دیگران
- ساخت اخبار جعلی برای تخریب یک کسبوکار یا برند
- انتشار اطلاعات بدون منبع درباره رویدادهای عمومی یا سیاسی
🔹 چگونه شکایت کنیم؟
- از پست، استوری، پیام یا محتوای منتشرشده اسکرینشات کامل تهیه کنید
- به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه و شکایت با عنوان «نشر اکاذیب رایانهای» ثبت کنید
- اگر هویت منتشرکننده مشخص نیست، پلیس فتا میتواند بررسی فنی انجام دهد
- در شکایت، آدرس صفحه، نام کاربری، زمان انتشار و اثر زیانبار را ذکر کنید
🔹 نتیجهگیری
نشر اکاذیب در اینترنت، حتی در حد بازنشر یا نوشتن شایعه، یک جرم کیفری است که قانون برای آن حبس، جزای نقدی و در موارد شدید، محدودیتهای اجتماعی در نظر گرفته است.
مقابله با نشر دروغ، هم از حقوق فردی حمایت میکند و هم سلامت روانی جامعه را حفظ مینماید.
✅ دفتر وکالت آلمحمد با تجربه تخصصی در جرایم سایبری، افترا، توهین، نشر اکاذیب و فضای مجازی، آماده ارائه مشاوره حقوقی، تنظیم شکایت و پیگیری پرونده برای موکلان در داخل و خارج از کشور میباشد.
فارسی
English 

